Borsa Eylül'de Kan Kaybediyor
Borsa İstanbul, Eylül ayına üst üste ikinci gün satış baskısıyla başladı. BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,73 değer kaybederek 105 puan düşüşle 14.229,01 puandan tamamladı. Endeks, dün de yüzde 2,10 ile Brexit sonrası bir güne benzer şekilde sert bir düşüş yaşamış, bugün gün içinde 14.151,94 puana kadar gerileyerek 14.600 barajının da altını görmüştü. İşlem hacmi 195,8 milyar lira olurken, endekse dahil hisselerin 61'i düştü, yalnızca 37'si prim yaptı. Teknoloji ve sanayi endekslerindeki kayıplar sırasıyla yüzde 2,08 ve yüzde 1,42 ile dikkat çekti. İstanbul serbest piyasada dolar 48,27 lira, avro 56,01 lira seviyesinde.
Analistler, satışın temelinde küresel risk iştahındaki zayıflamanın yattığını belirtiyor. ABD'de Eylül ayında Fed'in faiz artırabileceği fiyatlaması ile ECB'nin 25 baz puanlık sıkılaşmaya gideceği beklentisi, gelişmekte olan piyasalara para akışını baskılıyor. Küresel piyasalardaki bu zayıf seyir sürdükçe endeksin satıcılı seyrinin devam edebileceği, kritik destek olarak XU100'de 293-295 dolar bandının izleneceği vurgulanıyor.
PMI Daralmayı Teyit Etti
Satış baskısının arifesinde açıklanan İstanbul Sanayi Odası Türkiye İmalat PMI verisi, Ağustos'ta 47,7'den 48,1'e yükselerek son üç ayın en yüksek seviyesine ulaştı ancak 50 eşik değerinin altında kalması sektörde daralmanın dokuzuncu ayını bulduğunu ortaya koydu. Ekonomim'in aktardığına göre, Orta Doğu'daki savaşın talebi dondurduğu ortamda hem toplam yeni siparişler hem de yeni ihracat siparişleri yavaşlarken, firmalar üretimde, istihdamda ve satın almada geri çekildi. Yükselen yakıt ve petrol maliyetleri ile hammadde fiyatlarındaki artış, girdi maliyeti enflasyonunu son üç ayın en yüksek düzeyine çıkardı.
Bu tablo, büyüme ve enflasyon arasındaki makası daha da belirginleştiriyor. Türkiye ekonomisi ikinci çeyrekte yıllık yüzde 2,3 ile beklentilerin altında büyürken, üretim tarafındaki yavaşlama fiyat baskılarıyla birleşiyor. Uzmanlar, imalat sektöründeki zayıf talep görünümünün, merkez bankasının faiz indirimi alanını genişletse de enflasyondaki katılığın bu iyimserliği sınırladığını belirtiyor.
Gözler Enflasyon ve TCMB Kararında
Önümüzdeki hafta piyasaların yönü için kritik. TÜİK, Ağustos ayı enflasyonunu 3 Eylül Perşembe günü açıklayacak. Anadolu Ajansı anketine göre, 20 ekonomistin katıldığı beklenti, yıllık enflasyonun Temmuz'daki yüzde 31,75'ten yüzde 31,52'ye gerilemesi; aylık artışın ise yüzde 1,78'den yüzde 1,86'ya hızlanması yönünde. Bu veri, 10 Eylül saat 14.00'te açıklanacak TCMB Para Politikası Kurulu kararının tek belirleyicisi olacak.
TCMB, bir haftalık repo ihalelerini yeniden başlatarak fonlama maliyetini yüzde 40'tan yüzde 37'ye çekmiş durumda. Piyasa beklentisine göre, Eylül toplantısında politika faizi mevcut seviyede tutulacak ancak karar metninin tonu, yılın son çeyreğindeki indirim patikasına dair ipucu verecek. İstihdam verisi zayıflarken borsadaki satış baskısının sürmesi, yatırımcının önünde faiz gelirinin cazibesinin korunmasına yol açıyor. Yatırımcılar, önce enflasyon verisini, ardından Merkez Bankası'nın mesajını fiyatlamak için 10 Eylül'ü bekleyecek.