Jeopolitik maliyet Türkiye’ye taşındı
Türkiye finans piyasalarının yeni haftadaki en ağır gündemi, yalnızca faiz kararı beklentisi değil; savaşın enflasyon hesabını ne ölçüde bozduğu oldu. TCMB Başkanı Fatih Karahan, savaşların Türkiye’de bu yılki enflasyona etkisinin 7 puana yaklaştığını açıkladı. Bu hesap, enerji fiyatlarındaki yükselişin ulaştırmadan gıdaya, gübreden petrokimyaya ve dayanıklı tüketim mallarına kadar geniş bir maliyet zinciri üzerinden tüketici fiyatlarına yayıldığına işaret ediyor. Türk yatırımcısı açısından mesaj açık: Dezenflasyon sürecinin seyri artık iç talep ve para politikası kadar küresel enerji ile jeopolitik gelişmelere de bağlı.
Faiz beklentisinde dış şok testi
Piyasa, 10 Eylül Perşembe günü yapılacak Para Politikası Kurulu toplantısında politika faizinin yüzde 37’de sabit tutulmasını bekliyor. Ancak Karahan’ın savaş maliyetine ilişkin vurgusu, karar metninde enflasyon görünümüne yönelik ihtiyatlı tonun korunabileceği beklentisini güçlendiriyor. Faiz sabit kalsa bile, enerji ve emtia kaynaklı fiyat baskısının kalıcılığına dair daha sert bir değerlendirme; kısa vadede tahvil faizleri, bankacılık hisseleri ve TL varlıkların fiyatlaması üzerinde belirleyici olabilir.
Borsa ve kur neden hassas?
BIST 100 endeksi geçen haftayı yüzde 4,30 kayıpla 14.012,42 puanda tamamlarken, dolar/TL haftalık bazda yüzde 0,40 yükselişle 48,4320’ye çıktı. Aynı dönemde küresel piyasalarda güçlü ABD istihdam verisi Fed’in daha sıkı para politikasına dönebileceği ihtimalini artırdı; yükselen enerji fiyatları ve tahvil getirileri de risk iştahını baskıladı. Bu iki baskının birleşmesi — dış finansman maliyeti ve ithal enerji faturası — Türkiye gibi enerji ithalatçısı ekonomilerde kur, enflasyon ve şirket kârlılıkları arasındaki dengeyi daha kırılgan hale getiriyor.
Yatırımcı için izlenecek başlıklar
Karahan, OVP’de 2026 yıl sonu enflasyon hedefinin yüzde 28,4 olarak belirlendiğini; savaşların beklenenden sert ve uzun sürmesinin hedeflerdeki yukarı yönlü revizyonda etkili olduğunu belirtti. Buna karşın TCMB, sıkı para politikasının etkileyebildiği alanlarda görünümün daha olumlu olduğuna, özellikle kira ve eğitimde önceki döneme kıyasla iyileşme sinyalleri bulunduğuna dikkat çekiyor. Piyasanın ana denklemi artık üç değişkene sıkışmış durumda: petrol ve emtia fiyatlarının yönü, Fed’in faiz patikası ve TCMB’nin 10 Eylül’de enflasyon risklerine karşı ne kadar temkinli kalacağı.