Küresel petrol dalgası Türkiye’ye çarptı
Türkiye’de milyonlarca araç sahibi ve lojistik sektörü sabah saatlerinde yeni bir zamla uyandı. 25 Temmuz Cumartesi gece yarısından itibaren geçerli olmak üzere motorinin litre fiyatına 4,18 ila 4,20 TL arasında zam yapıldı. İstanbul Avrupa Yakası’nda motorin 78,48-78,52 TL bandına yükselirken, Ankara’da 79,60-79,63 TL, İzmir’de 79,87-79,90 TL ve bazı doğu illerinde 81 TL’nin üzerine çıktı. Benzin tarafında ise bu turda ek bir artış yaşanmadı.
Arz endişeleri ve Hürmüz riski fiyatları yukarı itti
Zamın arkasında Orta Doğu’daki jeopolitik gerilimlerin yeniden tırmanması ve Hürmüz Boğazı ile Babülmendep’teki taşımacılık risklerinin artması yatıyor. Brent petrolün varil fiyatı son günlerde 100 dolar eşiğini test ederken, uluslararası ürün fiyatlarındaki yükseliş doğrudan yurt içi rafineri ve dağıtım maliyetlerine yansıdı. Temmuz ayı başından bu yana motorinde kümülatif artışın yaklaşık 14 TL’ye ulaştığı belirtiliyor. Enerji ithalatçısı konumundaki Türkiye için bu tablo, hem cari denge hem de enflasyon üzerinde ek baskı yaratıyor.
Enflasyon ve maliyet kanalı yeniden ısındı
Piyasa uzmanları, motorin zammının yalnızca pompa fiyatlarıyla sınırlı kalmayacağını vurguluyor. Ulaşım, tarım, gıda dağıtımı ve sanayi üretimindeki maliyet artışlarının önümüzdeki haftalarda tüketici fiyatlarına yansıması bekleniyor. Özellikle lojistik sektöründe faaliyet gösteren firmalar, navlun fiyatlarında yukarı yönlü revizyonlara hazırlandıklarını ifade ediyor. Bu gelişme, TCMB’nin sıkı para politikası duruşunu sürdürdüğü bir dönemde dezenflasyon sürecine yeni bir risk unsuru olarak giriyor.
Yatırımcı ve hanehalkı ne beklemeli?
Analistler, enerji fiyatlarındaki bu sert yükselişin Borsa İstanbul’da ulaşım, lojistik ve gıda perakende hisselerinde volatiliteyi artırabileceğini, aynı zamanda enflasyon beklentilerini yeniden yukarı çekme potansiyeli taşıdığını belirtiyor. Hanehalkı bütçelerinde yakıt harcamalarının payının artması, tüketici güveninde temkinli duruşu güçlendirebilir. Önümüzdeki günlerde küresel petrol piyasalarındaki seyir ve döviz kurundaki hareketler, ek zam riskinin devam edip etmeyeceğini belirleyecek. Türk yatırımcısının yakından izlemesi gereken en kritik gündem maddelerinden biri haline gelen bu enerji şoku, makro dengeler üzerindeki etkisini önümüzdeki haftalarda daha net gösterecek.