Ekonomide Yeni Dönem: Hedefler Altüst Oldu
Türkiye ekonomisinin önümüzdeki üç yıllık yol haritası, bugün açıklanan 2027-2029 Orta Vadeli Program (OVP) ile netleşti. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde duyurduğu rakamlar, piyasalarda gerçek bir şok etkisi yarattı. Hükümet, 2026 yıl sonu enflasyon tahminini bir önceki programda açıklanan yüzde 16'dan yüzde 28,4'e revize ederken, büyüme beklentisini de yüzde 3,3'e aşağı çekti.
Savaşın Faturası: Enerji ve Emtia Şoku Enflasyonu Patlattı
Yılmaz, revizyonun arkasındaki temel gerekçeyi açıkça ortaya koydu: Bölgedeki savaş ve beraberinde gelen enerji-emtia şoku. Hükümet yetkililerinin hesaplamalarına göre, sadece savaşın enflasyon üzerindeki maliyeti 7 puana yakın olarak hesaplanıyor. Bu durum, enerji ithalatı tahmininin 63 milyar dolardan 71 milyar dolara, dış ticaret açığı beklentisinin ise 96 milyar dolardan 105 milyar dolara yükseltilmesine neden oldu.
Büyümede Fren, Enflasyonda Gaza: Piyasaların Yeni Gerçekliği
OVP'nin en dikkat çeken detaylarından biri, enflasyonun tek haneli seviyelere iniş hedefinin 2029'a ötelenmesi oldu. Programa göre, enflasyonun 2027'de yüzde 21'e, 2028'de yüzde 13,5'e, 2029'da ise yüzde 9'a gerilemesi öngörülüyor. Büyüme tarafında ise 2026'da yüzde 3,3 olarak beklenen ekonominin, 2027'de yüzde 4,2'ye, 2028'de yüzde 4,6'ya ve 2029'da yüzde 5'e ulaşması hedefleniyor. Ancak sanayi büyümesi tahmininin yüzde 2,3'e kadar gerilemesi, reel sektör için uyarı sinyali niteliğinde.
İşsizlik ve Cari Açık: Makro Dengelerde Kritik Viraj
Programda, işsizlik oranının 2026'da yüzde 8,1 seviyesinde gerçekleşmesi beklenirken, bu oranın 2029'da yüzde 7,6'ya düşürülmesi hedefleniyor. Cari işlemler açığının millî gelire oranı ise 2026'da yüzde 2,3'e yükselmiş durumda. Hükümet, bölgemizdeki savaşın etkisinin azalmasıyla birlikte bu oranın 2027'de yüzde 1,9'a, 2029'da ise yüzde 1,6'ya düşmesini öngörüyor. Bütçe açığının millî gelire oranı ise 2027'de yüzde 3,5'ten program dönemi sonunda yüzde 2,8'e indirilmeyi hedefliyor.
Yatırımcı İçin Ne Anlama Geliyor?
OVP'nin açıklanmasıyla birlikte TCMB'nin 10 Eylül'de yapacağı faiz toplantısı daha da kritik hale geldi. Piyasalar, enflasyon hedefindeki bu denli büyük revizyon sonrası Merkez Bankası'nın faiz indirimine ne kadar yaklaşabileceğini tartışıyor. Ekonomistler, enflasyon hedefinin 12 puan yukarı revize edilmesinin, para politikasında daha temkinli bir duruşu zorunlu kılacağını belirtiyor. Dolar/TL'nin 48,44 TL seviyelerinde seyrettiği, BIST 100'ün ise yeni makro veriler ışığında yön arayışına girdiği bir dönemde, yatırımcıların nakit akışı ve portföy çeşitlendirmesine daha fazla odaklanması bekleniyor.
Deprem Harcamaları: 5,4 Trilyon Liralık Yük
OVP'de dikkat çeken bir diğer detay ise deprem harcamaları oldu. 2023-2026 yılları arasında depremin yol açtığı kayıp ve zararın telafi edilmesi için 5,4 trilyon TL (104 milyar dolar) tutarında harcama yapılmış olacağı tahmin ediliyor. Bu rakam, kamu maliyesi üzerindeki baskının devam edeceğine işaret ediyor.
Küresel Bağlam: Ticaret Savaşları ve Fintek Zirvesi
OVP'nin açıklandığı günlerde, küresel ölçekte de önemli gelişmeler yaşanıyor. Küresel fintek yatırımları 2026'nın ilk yarısında 103,1 milyar dolara yükselerek dört yılın zirvesine koşuyor. ABD ve Çin arasındaki para birimi savaşları kızışırken, ABD Hazine Bakanlığı'nın Mısır'ın Banque Misr bankasına yönelik dolar bazlı yaptırım kararı, küresel ticarette yeni bir finansal düzenin kapısını aralıyor. Türkiye'nin bu küresel dalgalanmalardan bağımsız kalması mümkün görünmüyor.
Son Söz: Yeni Dengeler, Yeni Riskler
Bugün açıklanan OVP, Türkiye ekonomisi için yeni bir dönemin başlangıcı niteliğinde. Enflasyon hedeflerindeki büyük sapma, büyüme beklentilerindeki aşağı revizyon ve bölgesel savaşın yarattığı belirsizlik, yatırımcılar için daha temkinli bir strateji gerektiriyor. TCMB'nin 10 Eylül'deki faiz kararı, bu yeni makro çerçevede atılacak ilk kritik adım olacak. Piyasalar, şimdi gerçekçi hedefler ve şeffaf iletişim bekliyor.
Kaynaklar
Bu haber, Resmi Gazete'de yayımlanan 2027-2029 Orta Vadeli Program (OVP) verileri, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın açıklama metni ve güvenilir ekonomi haber kaynaklarının (Sabah, Takvim, GZT, EuroNews, Uzmanpara, A Haber) 6 Eylül 2026 tarihli yayınlarından derlenmiştir.