Piyasalarda yeni risk dalgası
Küresel piyasalar, jeopolitik gerilimle yükselen petrol fiyatları ve ABD tahvil faizlerindeki sert tırmanışın aynı anda yarattığı baskıyla sarsılıyor. ABD ile İran arasındaki gerilimin kısa vadede çözüleceğine ilişkin beklentilerin zayıflaması, Brent petrolü 107,6 dolar seviyesine taşırken, ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5,27 ile yaklaşık 19 yılın en yüksek seviyesini gördü. Bu tablo, enflasyonun yeniden güçlenebileceği ve merkez bankalarının faizleri daha uzun süre yüksek tutabileceği endişesini besledi. cite
Borsa İstanbul dış şokla geriledi
Risk iştahındaki bozulma Türkiye varlıklarına da doğrudan yansıdı. BIST 100 endeksi 28 Eylül’de günü yüzde 2,38 kayıpla 12.592,76 puandan tamamlarken, 29 Eylül sabahında da yüzde 0,61 düşüşle 12.516 puandan açıldı. Bankacılık endeksi sınırlı yükselirken holding hisselerindeki kayıp yüzde 1,17’ye ulaştı. Endeks açısından 12.500 ve 12.400 puan seviyeleri kısa vadeli destek, 12.700 ve 12.800 puan bölgesi ise direnç olarak izleniyor. cite
Petrolün Türkiye açısından anlamı
Petrol fiyatındaki yükseliş Türkiye gibi enerji ithalatçısı ülkeler için iki yönlü risk yaratıyor. İlk etki, enerji faturasının ve cari açık üzerindeki baskının artması; ikinci etki ise akaryakıt, ulaştırma ve üretim maliyetleri üzerinden enflasyon beklentilerinin bozulması. Bu nedenle petrol şokunun kalıcı hale gelmesi, dezenflasyon sürecini zorlaştırarak faiz indirimleri için alanı daraltabilir. Yatırımcı açısından kritik nokta, fiyat hareketinin yalnızca enerji hisselerini değil; ulaştırma, sanayi, tüketim ve finans sektörlerini de farklı kanallardan etkilemesidir.
Fed beklentisi fiyatlamayı belirliyor
ABD tahvil faizlerindeki yükseliş, küresel finansal varlıklar için temel iskonto oranını yukarı çekiyor. Bu durum gelişmekte olan ülke piyasalarından sermaye çıkışı riskini artırırken, doların güçlenmesine ve riskli varlıkların değer kaybetmesine yol açabiliyor. Fed Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook’un faiz kararlarının gelecek enflasyon ve istihdam verilerine bağlı olacağını vurgulaması, piyasaların önündeki belirsizliği koruyor. ABD 10 yıllık tahvil faizinin yüzde 5,26 civarında kalması ve iki yıllık faizin yüzde 5 seviyesine yaklaşması, yatırımcıların daha yüksek faiz senaryosunu yeniden fiyatladığını gösteriyor. cite
Türk yatırımcı neyi izleyecek?
Dolar/TL 29 Eylül sabahında 48,9969 seviyesinde işlem görürken, küresel faiz ve enerji fiyatlarının seyri Türk piyasalarının ana dış belirleyicileri olmaya devam ediyor. Gün içinde Türkiye’nin eylül ayı ekonomik güven endeksi ile ABD’de açıklanacak JOLTS açık iş sayısı takip edilecek. Ancak piyasanın asıl sınavı, petrol fiyatlarının 100 doların üzerinde kalıcılaşıp kalmayacağı ve bunun Fed’in faiz beklentilerini nasıl değiştireceği olacak. Jeopolitik riskin azalması halinde satış baskısı hafifleyebilir; buna karşılık petrol ve tahvil faizlerindeki yükselişin sürmesi, Borsa İstanbul’da oynaklığın ve seçici fiyatlamanın devam edeceğine işaret ediyor. cite